Kısa cevap
Avukatlık ücreti, avukat ile müvekkil arasında yazılı olarak kararlaştırılır ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin altında olamaz. Karşı taraf vekâlet ücreti ise davayı kaybeden tarafa yüklenir. Ödeme gücü olmayanlar barolardaki adli yardım bürosuna başvurarak ücretsiz avukat talep edebilir; ceza davalarında ise belirli hâllerde müdafi atanması zorunludur.
Bir avukatla çalışmaya karar verirken en çok merak edilen konulardan biri ücrettir. Avukatlık ücretleri, Avukatlık Kanunu ve Türkiye Barolar Birliği tarafından her yıl belirlenen Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT) çerçevesinde belirlenir.
Avukatlık ücreti nasıl belirlenir?
Avukat ile müvekkil arasındaki ücret, avukatlık ücret sözleşmesiyle serbestçe kararlaştırılır. Ancak kararlaştırılan ücret, asgari ücret tarifesinin altında olamaz. Ücret belirlenirken;
- Davanın veya işin türü, konusu ve değeri,
- Dosyanın karmaşıklığı ve beklenen süresi,
- Gerekli çalışma, duruşma ve yazışma miktarı,
- Aşamalar (arabuluculuk, ilk derece, istinaf, temyiz)
dikkate alınır. Ücret sözleşmesinin yazılı yapılması, hem avukat hem müvekkil için güvencedir. Sözleşmede işin kapsamı, ücretin tutarı, ödeme şekli ve masrafların (harç, bilirkişi, tebligat) kime ait olduğu açıkça yazılmalıdır.
Dava değerinin belirli bir oranı olarak kararlaştırılan ücret, Avukatlık Kanunu’na göre dava değerinin yüzde yirmi beşini geçemez.
Danışma ücreti ne kadar?
Hukuki danışma (sözlü veya yazılı görüş) de avukatlık hizmetidir ve asgari ücret tarifesinde ayrıca düzenlenmiştir. Avukatlar, meslek kuralları gereği tarifenin altında ücretle hizmet veremez; ücretsiz danışmanlık vaadiyle iş almak da reklam yasağı ve haksız rekabet kuralları kapsamında değerlendirilir. İlk görüşmede ücretin ne olacağını önceden sormak, en doğru yaklaşımdır.
Bursa’da danışma ücreti, TBB’nin asgari ücret tarifesi ve dosyanın niteliğine göre belirlenir. Büromuz, ilk görüşmede işin kapsamını ve ücret esaslarını yazılı ve şeffaf biçimde paylaşır.
Vekâlet ücreti kime ödenir?
Davayı kazanan taraf lehine, kaybeden taraf aleyhine mahkemece karşı taraf vekâlet ücretine hükmedilir. Bu ücret, tarifedeki tutar üzerinden belirlenir ve kanunen avukata aittir. Müvekkilin avukatına ödediği sözleşme ücreti ile karşı taraftan alınan vekâlet ücreti birbirinden farklıdır.
Davanın kısmen kabul edilmesi hâlinde vekâlet ücreti, kabul ve ret oranına göre taraflar arasında paylaştırılır.
Barodan ücretsiz avukat kimlere verilir?
Adli yardım: Avukatlık ücretini ve yargılama giderlerini ödeme gücü bulunmayan kişiler, baroların adli yardım bürolarına başvurarak ücretsiz avukat talep edebilir. Başvuruda gelir durumunu gösteren belgeler (SGK kaydı, tapu ve araç sorgusu, muhtarlıktan veya ilgili kurumdan alınan belgeler) istenir. Bursa’da başvuru Bursa Barosu Adli Yardım Bürosu’na yapılır.
Mahkemeden ayrıca yargılama giderleri bakımından adli yardım istenebilir; bu durumda harç ve gider avansı geçici olarak devlet tarafından karşılanır.
Ceza davalarında zorunlu müdafilik: Ceza soruşturma ve kovuşturmalarında, alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezası gerektiren suçlarda, çocuklarda, kendini savunamayacak durumda olanlarda ve tutuklama istenen şüphelilerde müdafi atanması zorunludur. Bu durumda kişinin talebi aranmaksızın barodan avukat görevlendirilir ve ücreti devlet tarafından ödenir. Diğer hâllerde şüpheli veya sanık, avukat tutma imkânı yoksa istemiyle barodan müdafi atanmasını isteyebilir.
Avukata soru sormak ücretli mi?
Bir avukatın somut bir hukuki soruna ilişkin görüş bildirmesi, telefonda veya çevrim içi olsa bile avukatlık hizmetidir. Genel bilgilendirme amaçlı içerikler (bu yazı gibi) ücretsizdir; ancak kişiye özel değerlendirme, belgelerin incelenmesini ve sorumluluk üstlenilmesini gerektirir.
Bizimle görüşmek için iletişim sayfamızdaki formu doldurabilir veya büromuzu arayabilirsiniz. Çalışma alanlarımız için çalışma alanları sayfamıza bakabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı içtihatları değişebilir; somut dosyanız için bir avukatla görüşmeniz gerekir.